fot. Julia Ogińska / BWA
Ważną częścią tegorocznego święta miasta było otwarcie w Galerii Bielskiej BWA wystawy Splecione światy. 80 lat ZPAP w Bielsku-Białej. Ekspozycja, choć z nazwy jubileuszowa, nie jest retrospektywą z osiemdziesięciolecia obecności w mieście Związku Polskich Artystów Plastyków.
- Wystawa ma format 80 na 80 i tak naprawdę podsumowuje ostatnie pięciolecie – tłumaczył prezes Bielskiego Okręgu ZPAP Mirosław Mikuszewski. – Bierze w niej udział 80 twórców z ponad setki obecnie zapisanych. Sami wybierali, co chcą pokazać. Ja twierdzę, że rzeczywiście są tu splecione światy. Tu się plotą, spotykają różne dyscypliny.
Chociaż nietrudno zauważyć, że dominuje malarstwo. Ale jest też grafika, rzeźba, fotografia, ceramika, nowsze media.
- Różne pokolenia, różne sposoby obrazowania, różne techniki. Wiele możliwości, które daje współczesna sztuka – mówi dyrektorka BWA Agata Smalcerz. - Wystawa nie ma określonego tematu wiodącego. Artyści wybrali te prace, które akurat tworzą, które dają im radość, mówią coś o ich twórczości.
Wernisaż
Podczas wernisażu, na który przybyło bardzo wielu plastyków i przyjaciół, prezeska krajowego ZPAP Urszula Święcicka gratulowała bielskiemu środowisku wystawy i jubileuszu. Dyr. Agata Smalcerz przypomniała, że jubileusz (trzeci z kolei – 10 lat temu bielski ZPAP świętował hucznie 70-lecie, a w pandemicznym roku 2020 – 75 lat działalności) przygotowali jak zwykle prezes Mirosław Mikuszewski oraz, a może przede wszystkim, Krystyna Stec, kierowniczka biura okręgu i Galerii PPP. Matką związku nazwała Krystynę Stec Teresa Sztwiernia z zarządu okręgu.
- Historia związku plastyków jest niemalże historią jej życia. Krystyna Stec potrafi przełamać nasze zniechęcenie, przyciągnąć nas, zmobilizować. Jej energia jest budująca, ale czasami nieznośna – stwierdziła.
Teresa Sztwiertnia, która wespół z Piotrem Czadankiewiczem jest kuratorką wystawy, o 80-leciu mówiła bardzo emocjonalnie:
- 80 lat - to o nas? To my? A gdzie są ci, których tu nie widzę (tu padły imiona nieżyjących kolegów – przyp. red.)? Którzy sprawiali, że Bielsko błyszczało kolorem i formą? Gdzie rzeźby, plakaty, wspaniale odrestaurowane zabytkowe kamieniczki? To wszystko miało ogromne znaczenie, byliśmy dzięki temu widoczni, istnieliśmy. Z tamtej mocnej grupy zostało nas tylko kilkanaście osób. Przyłączyli się młodzi, jest ich dosyć sporo. Może podejmą dzieło dawnych kolegów...
Tradycyjnie wiele wernisażowego czasu zajęły podziękowania – dla mecenasów (miasto), kuratorów i współtwórców wystawy, osób przy niej pracujących, instytucji wspierających 80-lecie, zwłaszcza Muzeum Historycznego w Bielsku-Białej i Galerii Bielskiej BWA. Szczególnie doceniony został Krzysztof Morcinek – za wybitną aranżację wystawy.
Przywrócić proporcje odważnie spróbował kurator Piotr Czadankiewicz:
- Rozumiem, że przy takiej okazji jest mnóstwo osób do wymienienia, organizatorów, sponsorów, bez których by się nie obyło, ale to jest przede wszystkim nasze święto - tych, którzy malują – lepiej czy gorzej, ale dla których jest to kawałek życia. I to chyba jest najważniejsze -i poprosił o oklaski dla artystów.
Przeszłość i przyszłość
Związek Polskich Artystów Plastyków jest obecny w Bielsku-Białej od 1945 roku. To długa historia, dosyć burzliwa. Związek nie istniał ciągle - w stanie wojennym został rozwiązany, odrodził się dopiero w 1989 roku. Potem bielscy plastycy długo walczyli o odzyskanie własnej siedziby. Teraz prowadzą w niej Galerię PPP. Do bielskiego okręgu należy dziś 107 osób - pół na pół artystek i artystów, większość uprawia malarstwo, ale oczywiście są też przedstawiciele innych dyscyplin. Artyści wciąż zapisują się do związku (w ostatnim czasie 30 osób), ale starsze pokolenie martwi się o sukcesję – chcieliby, żeby młodzi wzięli na siebie więcej zadań i odpowiedzialności.
Mirosław Mikuszewski:
- Przybyło nas prawie 30 osób i mam nadzieję, że wśród nich znajdą się takie, które będą ten związek dalej prowadziły, działały, organizowały następne pięciolecia.
Więcej wystaw
W programie 80-lecia ZPAP w Bielsku-Białej wystawa Splecione światy jest największą, ale nie jedyną.
W Muzeum Historycznym w Bielsku-Białej do 28 września można oglądać prace laureatów i nominowanych do Nagrody Artystycznej Prezydenta Miasta Bielska-Białej IKAR. Kuratorką i autorką aranżacji wystawy jest Teresa Dudek Bujarek.
Galeria PPP zaprasza na wspomnienie o trzynaściorgu zmarłych w ciągu minionych pięciu lat artystach- członkach ZPAP, w aranżacji i z filmem Mateusza Taranowskiego.
W październiku w Galerii Akademickiej Uniwersytetu Bielsko-Bialskiego planowana jest wystawa artystów pedagogów, której kuratorami będą Ernest Zawada i Mirosław Mikuszewski.
Galeria Bielska BWA prócz wystawy głównej przygotowuje u siebie jeszcze dwie wystawy nawiązujące do jubileuszu.
Plakaty anonsujące wystawy indywidualne artystek i artystów zrzeszonych w ZPAP oraz wystawy zbiorowe bielskiego środowiska plastycznego z ostatnich 35 lat z archiwum BWA można już oglądać w Klubokawiarni Aquarium.
W podziemiach willi Sixta 13 września o godz. 17.00 zostanie otwarta - z okazji 80. urodzin prof. Michała Klisia - wystawa wybranych plakatów, które profesor podarował do kolekcji galerii.
A w czwartek 18 września o godz. 17.00 BWA zaprasza na otwarte oprowadzanie kuratorskie po wystawie Splecione światy, z udziałem artystów i artystek. Oprowadzać będą Teresa Sztwiertnia i Piotr Czadankiewicz.
Maria Trzeciak